ບົດທິດກໍ່າ ຖ້າເຮົານັບຖອຍຫລັງກໍຍັງອີກບໍ່ພໍເທົ່າໃດວັນຈະຮອດເທສະການປີໃໝ່ລາວ ພສ 2566 ແລະ ຄສ 2023 ຄາດວ່າປີໃໝ່ປີນີ້ຈະເປັນປີໜຶ່ງທີ່ຍິ່ງໃຫຍ່ອາລັງການ ແລະ ມ່ວນຊື່ນທີ່ສຸດ. ອັນສາເຫດກໍຍ້ອນວ່າ ນັບແຕ່ການແຜ່ລະບາດຂອງພະຍາດໂຄວິດ-19 ມານີ້ ລາວເຮົາຍັງບໍ່ທັນມີເງື່ອນໄຂຈັດກິດຈະກໍາທາງການ ຫລື ທາງຮີດຄອງປະເພນີທີ່ໃຫຍ່ໂຕມະໂຫລານ ອັນໃດຫລວງຫລາຍ ເພາະວ່າທາງການເພິ່ນຍັງຈໍາກັດ, ບໍ່ທັນໄດ້ອະນຸຍາດໃຫ້ເຄື່ອນໄຫວຢ່າງເຕັມຮູບແບບເທື່ອ. ອີກປະການໜຶ່ງ…
ໂດຍ : ມຶກບໍ່ແຫ້ງ ການຂ້າຕົວຕາຍຂອງຄົນ ຖືວ່າເປັນການບໍ່ເຄົາລົບແມ່ນແຕ່ຕົນເອງ, ເປັນການສູນເສຍຄຸນຄ່າຂອງຄວາມເປັນຄົນຢ່າງໜ້າເວດທະນາທີ່ສຸດ. ຕາມການລາຍງານຂອງອົງການ ອະນາໄມໂລກ (WHO) ວ່າ ໃນທຸກໆປີ ມີປະຊາກອນທົ່ວໂລກຫລາຍກວ່າ 700.000 ຄົນຂ້າຕົວເອງຕາຍ ເມື່ອຄິດໄລ່ແລ້ວປະມານ ໃນທຸກໆ 40 ວິນາທີ ມີຄົນຂ້າຕົວຕາຍ1 ຄົນ…
ໂດຍ: ມຶກບໍ່ແຫ້ງ ຟ້າມືດຄື້ມ ຜູ້ຄົນຫາຍໃຈຍາກ ຍ້ອນຝຸ່ນລະອອງຈາກໄຟໄໝ້ປ່າບວກກັບໝອກຄວັນຈາກການເຜົາໄໝ້ອື່ນໆ ກາຍເປັນບັນຫາມົນລະພິດທາງອາກາດທີ່ຮ້າຍແຮງກວ່າໝາຍປີຜ່ານມາ ເຊິ່ງເຮັດໃຫ້ພວກເຮົາບໍ່ສາມາດນີ້ງນອນເສີຍໄດ້ ເພື່ອແກ້ໄຂບັນຫາດັ່ງກ່າວໄລຍະຍາວ. ການວັດແທກ ດັດຊະນີຄຸນນະພາບອາກາດ (Air Quality Index) ໃນອາທິດທີ່ຜ່ານມາເຫັນວ່າ ລະດັບ ມົນລະພິດໝອກຄວັນ ຫຼື ຝຸ່ນລະອອງນັ້ນຢູ່ໃນລະດັບທີ່ມີຜົນກະທົບປານກາງ ຫາສູງຕໍ່ສຸຂະພາບ ໂດຍສັງເກດເຫັນວ່າທ້ອງຟ້າຫຼາຍພື້ນທີ່ມືດມົວລວມທັງນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ….
ໂດຍ: ທິດກໍ່າ ໄລຍະເກືອບ 2 ອາທິດກວ່າໆມານີ້ ເຫັນພື້ນທີ່ປະເທດລາວເປັນສີແດງຈ່າຍວ່າຍ ຍ້ອນຄວັນໝອກແຫ້ງ ຫລືວ່າ ຄວັນພິດພີເອັມ 2.5 (PM2.5) ປົກຄຸມໜາແໜ້ນໃນທົ່ວປະເທດລາວ ເຊິ່ງເຫັນແລ້ວໜ້າເປັນຫ່ວງ ແລະ ເປັນຕາຢ້ານ. ກ່ອນໜ້ານີ້ ສິບປີຫລັງຄວັນສານພີເອັມບໍ່ຫລາຍປານນີ້ ເພາະໃນໄລຍະກ່ອນນັ້ນ ການບຸກເບີກພື້ນທີ່ທໍາລາຍປ່າເພື່ອການຜະລິດ ແລະ…
ວັນທີ 28 ມີນາ 2023 ນີ້ ຄະນະກຳມະການຄຸ້ມຄອງໄພພິບັດຂັ້ນສູນກາງ ອອກແຈ້ງການ ໃຫ້ທຸກຂັ້ນເອົາໃຈໃສ່ເພີ່ມທະວີຄວາມເອົາໃຈໃສ່ໃນການກຽມຄວາມພ້ອມຮັບມື ກັບອັກຄີໄພ ແລະ ໄຟໄໝ້ລາມປ່າ ໃນໄລຍະລະດູແລ້ງ. ເນື່ອງຈາກສະພາບອາກາດທີ່ຮ້ອນອົບເອົ້າ ຊຶ່ງອາດເຮັດໃຫ້ເກີດມີອັກຄີໄພ ຫຼື ໄຟໄໝ້ລາມປ່າເປັນວົງກວ້າງຢູ່ໃນຂອບເຂດທົ່ວ ປະເທດ. ສະນັ້ນ, ເພື່ອກຽມພ້ອມຮັບມືກັບສະພາບການດັ່ງກ່າວ ຄະນະກຳມະການຄຸ້ມຄອງໄພພິບັດຂັ້ນສູນກາງ…
ໂດຍ: ທິດກໍ່າ ທິດກໍ່າໄດ້ອ່ານຄໍາເຫັນຂອງທ່ານ ອິນທີ ເດືອນສະຫວັນ ນັກປະພັນຜູ້ມີຊື່ສຽງໃນລາວເຮົາທີ່ໄດ້ເຜີຍແຜ່ຜ່ານສື່ແຕ່ວັນທີ 14 ຕຸລາ 2022 ກ່ຽວກັບບັນຫາການທ່ອງທ່ຽວຢູ່ປະເທດລາວເຮົາວ່າ: ຢາກໃຫ້ເອົາບົດຮຽນຈາກເພື່ອນບ້ານຫວຽດນາມ ເພາະອຸດສາຫະກຳການທ່ອງທ່ຽວຂອງເພິ່ນໄປໄກເຕີບໂຕແຂງແຮງຈົນສາມາດສ້າງລາຍຮັບເປັນອັນດັບສອງຂອງປະເທດ,ຍ້ອນວ່າ: ມີຄວາມເປັນມືອາຊີບສູງຫລາຍ ບໍ່ແປກທີ່ລາຍຮັບການທ່ອງທ່ຽວທະລຸ 20 ກວ່າຕື້ໂດລາສະຫະລັດ ໃນປີ 2019 ເປັນອັນດັບສອງຂອງລາຍຮັບແຫ່ງຊາດ. ບົດຮຽນຂອງຫວຽດນາມກ່ອນຈະມາຮອດຈຸດນີ້…
ຫ້ອງນໍ້າບໍ່ໄດ້ແມ່ນວຽກທີ່ເປັນບຸລິມະສິດຫຍັງດອກໃນການພັດທະນາການທ່ອງທ່ຽວ ແຕ່ມັນເປັນລາຍລະອຽດໜຶ່ງທີ່ພວກເຮົາບໍ່ຄວນເບິ່ງຂ້າມເພື່ອທີ່ຈະສ້າງຄວາມປະທັບໃຈແກ່ນັກທ່ອງທ່ຽວ. ໃນມື້້ພັກປີໃໝ່ສາກົນທີ່ຜ່ານມາ ຜູ້ຂຽນໄດ້ມີໂອກາດໄປຢ້ຽມຢາມແຫຼ່ງທ່ອງທ່ຽວແຫ່ງໜຶ່ງທີ່ມີຊື່່ສຽງຢູ່ພາກໃຕ້ຂອງລາວ ເຊິ່ງເປັນນໍ້າຕົກຕາດທີ່ເປັນຮູ້ຈັກດີພໍສົມຄວນ. ທຳມະຊາດ ຮວມທັງນໍ້າທີ່ໄຫຼລົງຈາກໜ້າຜານັ້ນເຮັດໃຫ້ຄວາມຊຸ່ມຊື່ນຈິດໃຈ, ມີຊີວິດຊີວາ ແຕ່ສິ່ງທີ່ຕິດໃນມະໂນພາບຂອງຜູ້ຂຽນພັດບໍ່ແມ່ນເລື່ອງຄວາມງາມເຫຼົ່ານັ້ນ ແຕ່ແມ່ນກິ່່ນແຮງໆ ຂອງຫ້ອງນໍ້າເຊິ່ງຜູ້ຄົນຊົມໃຊ້ຢ່າງ ຄັບຄາໜ້າແໜ້ນ ແຕ່ຫຼຽວໄປທາງໃດກໍບໍ່ມີຜູ້ຮັບຜິດຊອບມາອະນາໄມ, ເມື່ອເປັນດັ່ງນີ້ພວກເຮົາຈະເຮັດ ໃຫ້ຫ້ອງນໍ້າຕາມສະຖານທີ່ທ່ອງທ່ຽວເຮົາສະອາດໄດ້ແນວໃດ ?. ແລະແລ້ວກໍມາຄິດພໍ້ກັບນະໂຍບາຍດີໆທີ່ຜ່ານມາຂອງ ສປ ຈີນ ໃນປີ…
ໂດຍ: ທິດກໍ່າ ພໍຮອດເດືອນມີນາ ຫາ ເມສາ ແລະ ພຶດສະພາ ອາກາດໃນພາກພື້ນ ແລະ ລາວເຮົາມັກຈະຮ້ອນອົບເອົ້າ ແດດໄໝ້ແດດເຜົາ ເຊິ່ງປີນີ້ອາດແກ່ຍາວໄປຮອດມິຖຸນາ ໃນຂະນະດຽວກັນກໍມັກມີລົມພາຍຸພັດຖະຫລົ່ມ ມີທັງລົມຫົວກຸດ, ຝົນຕົກໜັກ, ຟ້າຜ່າ, ໝາກເຫັບຕົກ ອັນຈະກໍ່ໃຫ້ເກີດໄພອັນຕະລາຍແກ່ຊີວິດ, ຊັບສິນຂອງປະຊາຊົນບັນດາເຜົ່າຢ່າງກະທັນຫັນ ແລະ…
ໂດຍ: ມຶກບໍ່ແຫ້ງ ການເກີດອຸບັດເຫດເທິງທ້ອງຖະໜົນຂອງລາວຍັງມີອັດຕາສູງ ແລະເປັນສາເຫດທີ່ສຳຄັນຂອງການເສຍຊີວິດ ແລະເສຍອົງຄະຂອງຄົນຈຳນວນບໍ່ໜ້ອຍໃນແຕ່ລະປີ ເພາະສະນັ້ນ ຈະສາມາດເພີ່ມລະດັບຄວາມປອດໄພຂຶ້ນໄດ້ແນວໃດ? ການເສຍຊີວິດຂອງຜູ້ຂັບຂີ່ລົດຈັກທີ່ຈອດຖ້າໄຟແດງທີ່ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນເມື່ອບໍ່ດົນຜ່ານມານີ້ ເປັນໜ້າເສົ້າໃຈທີ່ສຸດ ເພາະຜ່ານມາສ່ວນຫຼາຍພວກເຮົາໄດ້ຍິນແຕ່ວ່າ ການລ່ວງໄຟແດງແມ່ນມີຄວາມສ່ຽງຕໍ່ອຸບັດເຫດ ແລະເກີດຂຶ້ນແລ້ວຫຼາຍກໍລະນີ ແຕ່ດຽວນີ້ ການຈອດຖ້າໄຟແດງກໍຕ້ອງໄດ້ລະມັດລະວັງມີສະຕິ ຄືກັນ ເພາະບໍ່ຮູ້ວ່າ ລົດບັນທຸກ ຫຼື ລົດຂະໜາດໃຫຍ່ຈະມາຊົນດ້ານຫຼັງໄດ້ເມື່ອໃດ ໂດຍສະເພາະຜູ້ຂັບຂີ່ລົດຈັກ….
ໂດຍ: ທິດກໍ່າ ວັນທີ 22 ມີນາ 2023 ທີ່ຜ່ານພົ້ນໄປບໍ່ພໍເທົ່າໃດວັນຜ່ານມາ ເປັນວັນສ້າງຕັ້ງພັກປະຊາຊົນປະຕິວັດລາວ ຄົບຮອບ 68 ປີ (22/3/1955-22/3/2023). ພັກປະຊາຊົນປະຕິວັດລາວໄດ້ກໍາເນີດເກີດຂຶ້ນ ແລະ ເຕີບໃຫຍ່ໃນຂະບວນການຕໍ່ສູ້ປະຕິວັດປົດປ່ອຍປະເທດຊາດອອກຈາກການປົກຄອງລ່າເມືອງຂຶ້ນແບບເກົ່າ ແລະ ລ່າເມືອງຂຶ້ນແບບໃໝ່ ເຊິ່ງຜ່ານໄລຍະການຕໍ່ສູ້ປະຕິວັດກັບຈັກກະພັດສອງໂຕໃຫຍ່ນີ້ໃຊ້ເວລາເກືອບໜຶ່ງສະຕະວັດ. ຫາກຕັ້ງໂຈດກັນວ່າ, ດ້ວຍສາເຫດໃດຈຶ່ງເກີດມີພັກປະຊາຊົນປະຕິວັດລາວ….