ສສຊ ເພດຍິງລາວກ້າວໄກ ໄປທັນຍຸກ

ໂດຍ: ວິ​ເສດ ສະ​ແຫວ​ງສຶກສາ

ເວລາຜ່ານໄປໄວປານ ມີປິກ,ທ່ານວ່າຄືຜູ້ຂຽນບໍ່?ສະມາຊິກສະພາແຫ່ງຊາດ (ສສຊ) ທີ່ພວກເຮົາເລືອກ ຂຶ້ນມາດ້ວຍມືຕົນເອງເມື່ອ 2ປີເສດໆຜ່ານມາດຽວນີ້ກໍມີ ອາຍຸເຄິ່ງສະໄໝແລ້ວນັບ ຈາກກອງປະຊຸມເທ່ືອທີ 5 ເຊິ່ງພວມດຳເນີນຢູ່ໃນປັດຈຸບັນນີ້.

ເປັນອັນວ່າສະພາແຫ່ງ ຊາດນີ້ຍັງຈະມີໂອກາດມາ ນັ່ງໃນກອງປະຊຸມສາມັນ ອີກພຽງ 5 ຄັ້ງເທົ່ານັ້ນເອງ. ເພື່ອໃຫ້ເຂົ້າກັບບັນຍາກາດ ກອງປະຊຸມເຊິ່ງຜູ້ມີສິດ ເລືອກຕັ້ງທັງຫລາຍໃຈຈົດ ໃຈຈໍ່ຕິດຕາມຢູ່ນີ້, ຜູ້ຂຽນ    ຂໍສະເໜີເນື້ອໃນບົດຄວາມ ໜຶ່ງກ່ຽວກັບການເປັນຕົວ ແທນຂອງເພດຍິງໃນລັດຖະ ສະພາຢູ່ພາກພື້ນອາຊີຂອງ ພວກເຮົາເພື່ອໃຫ້ເຫັນຄວາມ ສຳຄັນດ້ານຈຳນວນ ແລະ ຄຸນ ນະພາບໃນການເຄື່ອນໄຫວ ຂອງສະມາຊິກເພດຍິງໃນ ສະພາແຫ່ງຊາດພວກເຮົາ.

ທ່ານຜູ້ອ່ານຄົງຈຳໄດ້ ດີວ່າຜ່ານມາກວ່າ 2 ທົດສະ ວັດແລ້ວທີ່ອົງການສະຫະປະຊາຊາດ (UN) ແລະ ສະ     ຫະພັນລັດຖະສະພາສາກົນ (IPU) ໄດ້ຮຽກຮ້ອງໃຫ້ບັນ ດາປະເທດສະມາຊິກສົ່ງເສີມ ບົດບາດ ແລະ ຄວາມສະເໝີ ພາບຍິງ-ຊາຍທາງດ້ານ ການ ເມືອງໂດຍໄດ້ຕັ້ງເປົ້າໝາຍ ໃຫ້ບ່ອນນັ່ງຂອງຕົວແທນ ເພດຍິງໃນລັດຖະສະພາ ກວມເອົາຢ່າງໜ້ອຍ 30% ຢາກເຮັດໄດ້ຄືແນວນັ້ນ, ແຕ່ ລະປະເທດກໍຕ້ອງຮັບປະກັນ  ສ່ວນແບ່ງ 30% ຂອງຈຳ ນວນ ສສຊ ເພດຍິງໃນລັດ   ຖະສະພາ.

ບັດນີ້ພວກເຮົາພາກັນ ມາເບິ່ງສ່ວນແບ່ງການເປັນ ຕົວແທນຂອງເພດຍິງໃນລັດ ຖະສະພາບັນດາປະເທດໃນ ທະວີບອາຊີຂອງພວກເຮົາ ຕາມບົດຄວາມໃນໜ້າໜັງ ສືພິມວຽງຈັນທາມສະບັບ ວັນທີ 27 ເດືອນພະຈິກປີນີ້.

ບົດຄວາມໄດ້ອ້າງຂໍ້   ມູນຂອງທະນາຄານໂລກທີ່ ບອກວ່າໃນທົດສະວັດຜ່ານ ມາ, ຈຳນວນເພດຍິງທີ່ຍາດ ໄດ້ບ່ອນນັ່ງໃນລັດຖະສະ   ພານັ້ນໄດ້ເພີ່ມຢ່າງຫລວງ  ຫລາຍ ໃນນັ້ນຟີລິບປິນ ແລະ ເນປານໄດ້ກາຍເປັນດາວ ດວງເດັ່ນກວ່າໝູ່ເພາະສາ ມາດບັນລຸຕົວເລກ 30% ສຳລັບ ສສຊ ເພດຍິງໃນ     ລັດຖະສະພາ.

ໃນທົດສະວັດກ່ອນໜ້າ ນັ້ນ, ຟີລິບປິນ ແລະ ເນປານ    ມີ ສສຊ ເພດຍິງລະຫວ່າງ    6-9% ເທົ່ານັ້ນ. ບົດຄວາມ ໄດ້ລຽງລຳດັບປະເທດ   ລາວຂອງພວກເຮົາເປັນ         ທີ  2  ຍ້ອນມີຜູ້ແທນເພດ         ຍິງໃນສະພາແຫ່ງຊາດ       ຈຳນວນ 28% ຂອງຈຳ ນວນ ສສຊ ທັງໝົດ.

ຫວຽດນາມຕາມລາວ ມາຢ່າງໃກ້ຊິດຄືມີ ສສຊ     ເພດຍິງ 27%. ບົດຄວາມຕີ        ລາຄາການເພີ່ມຂຶ້ນຂອງ            ຜູ້ແທນເພດຍິງໃນລັດຖະ      ສະພາ  ສປ ຈີນ ວ່າຍັງຊ້າ. ໃນປີ 1997 ລັດຖະສະພາ   ຈີນ ມີຜູ້ແທນເພດຍິງ 21%       ແລະ ໄດ້ເພີ່ມຂຶ້ນເປັນ 24%        ເທົ່ານັ້ນ ໃນປີ 2017, ຜູ້ແທນ ເພດຍິງໃນລັດຖະສະພາ      ສິງກະໂປນັ້ນກວມ 23%,  ປາກິດສະຖານ 21%, ບັງ ກະລາເທດ 20%.

ບົດຄວາມໄດ້ຕີລາຄາ ວ່າລັດຖະສະພາກຳປູເຈຍ ໄດ້ຮັບຜົນສຳເລັດສູງໃນ ການສົ່ງເສີມໃຫ້ມີ ສສຊ ເພດຍິງເພີ່ມຂຶ້ນ, ໃນຍຸກ     ເລີ່ມ ຕົ້ນທີ່ມີລະບົບລັດຖະ ສະພານັ້ນ, ກຳປູເຈຍບໍ່ມີ  ສສຊ ເພດຍິງເລີຍແຕ່ໃນ ປັດຈຸບັນ (ນັບແຕ່ປີ 2017) ສສຊ ເພດຍິງກຳປູເຈຍ       ໄດ້ບັນລຸຕົວເລກ 20%.         ສ ເກົາຫລີ ແລະ ມົງໂກລີ ມີ ຈຳນວນຜູ້ແທນເພດຍິງ      ສ່ຳກັນຄື 17%.

ອິນເດຍມີຜູ້ແທນເພດ ຍິງໃນສະພາພຽງ 12% ທັງໆທີ່ມີກົດໝາຍກຳນົດ ທີ່ນັ່ງໃນສະພາຈຳນວນ  33% ສຳລັບເພດຍິງ, ມາ     ເລເຊຍ ແລະ ຍີ່ປຸ່ນຕ່າງກໍມີ         ຜູ້ແທນເພດຍິງໃນສະພາ 10%. ຍີ່ປຸ່ນຫວ່າງບໍ່ດົນ ມານີ້ໄດ້ມີກົດໝາຍສົ່ງເສີມ ບົດບາດແມ່ຍິງໃນເວທີການ ເມືອງ ໂດຍໄດ້ຮຽກຮ້ອງ ໃຫ້ພັກການເມືອງຕ່າງໆ ສົ່ງ ຜູ້ລົງສະໝັກຮັບເລືອກຕັ້ງ ທັງເພດຍິງ ແລະ ເພດຊາຍ ໃນຈຳນວນເທົ່າໆກັນ.

ປະເທດບຣູໄນ ດາຣູຊາ ລາມມີຜູ້ແທນເພດຍິງໃນ ສະພາ 9% ແລະ 6% ຢູ່ສີລັງ ກາ. ສ່ວນໃນລັດຖະສະພາ ໄທນັ້ນນັກການເມືອງເພດ ຍິງໃນລັດຖະສະພານັ້ນກວມເອົາພຽງ 5% ຂອງ ສສຊ ທັງໝົດ ເຊິ່ງທະນາຄານ   ໂລກຕີລາຄາວ່າ ລາກທ້າຍ   ໝູ່ ໃນອາຊີ.

ສປປ ລາວ ພວກເຮົາ ຄອງອັນດັບທີ 2ຂອງອາຊີ ທີ່ມີ ສສຊ ເພດຍິງຫລາຍ. ນີ້ຄືຄວາມພູມໃຈຂອງຄົນ ລາວພວກເຮົາແຕ່ພູມໃຈໄປກວ່ານັ້ນກໍຄືຄຸນນະພາບໃນ ການເຄື່ອນໄຫວຂອງຜູ້ ແທນເພດຍິງໃນສະພາຊຸດ     ນີ້ ເຊິ່ງໂດດເດັ່ນກວ່າຊຸດຜ່ານໆມາຢ່າງຂາດຂັ້ນ!./.